[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"redirect-article-217":3,"resolve-article-217":4,"article-217":5},null,217,{"article":6,"relatedArticles":134,"imageMap":197},{"id":7,"slug":8,"title":9,"description":10,"category":11,"author":14,"tags":21,"coverImage":26,"publishedDate":27,"body":28,"publicationType":-1,"theme":-1,"articleTranslations":130},"217","pokoj-w-swiecie-ktory-o-sobie-zapomnial","Pokój w świecie, który o sobie zapomniał","Rozmowa z syryjskim arcybiskupem Homs i laureatem Premio San Giovanni Paolo II o pokoju, wojnie i dialogu międzyreligijnym.",{"name":12,"slug":13},"Wywiad","interview",{"id":15,"slug":16,"name":17,"image":18,"bio":19,"bioShort":20},"6","abp-julian-yacoub-mourad","Abp. Julian Yacoub MOURAD","https://vaticanjp2.va/media/original_images/jacques-mourad.png","\u003Cp data-block-key=\"tebud\">Syryjski duchowny Kościoła katolickiego obrządku syryjskiego, arcybiskup Himsu (Homs), członek Zgromadzenia Misjonarzy św. Pawła. Zaangażowany w działalność duszpasterską i społeczną na Bliskim Wschodzie, szczególnie w kontekście konfliktu syryjskiego. W czasie wojny pozostał blisko lokalnych wspólnot, niosąc pomoc humanitarną oraz wspierając dialog międzyreligijny. W 2015 roku został porwany przez tzw. Państwo Islamskie i przetrzymywany przez kilka miesięcy, co stało się istotnym doświadczeniem jego życia i posługi.\u003C/p>\u003Cp data-block-key=\"an61v\">Jako arcybiskup koncentruje się na odbudowie struktur kościelnych, wsparciu dla ofiar wojny oraz promowaniu pokoju rozumianego jako rzeczywistość duchowa i społeczna. Laureat Premio San Giovanni Paolo II, przyznawanego przez Watykańską Fundację Jana Pawła II za świadectwo wiary i działalność na rzecz pojednania.\u003C/p>","Arcybiskup Himsu (Syria), duchowny Kościoła syryjskokatolickiego i członek Misjonarzy św. Pawła. Zaangażowany w pomoc ofiarom wojny oraz dialog międzyreligijny. Laureat Premio San Giovanni Paolo II.",[22,24],{"name":23,"slug":23},"premio",{"name":25,"slug":25},"wywiad","https://vaticanjp2.va/media/original_images/cover-laureat2025.jpg","2025-12-01T07:54:00Z",[29,33,36,39,42,45,48,51,54,57,60,63,66,69,72,75,78,81,84,87,90,93,96,99,102,109,112,115,118,121,124,127],{"type":30,"value":31,"id":32},"paragraph","\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Wasza Ekscelencjo, zanim zaczniemy rozmawiać o Syrii, o Europie, o Kościele – pytanie najprostsze, a zarazem chyba najtrudniejsze dzisiaj: czym dla Księdza Arcybiskupa jest pokój w świecie takim jak nasz?\u003C/b>\u003C/p>","8fe98458-8ea6-4013-b97b-0b9b79821ee7",{"type":30,"value":34,"id":35},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Abp Julian MOURAD: To pytanie wydaje się proste, ale w istocie dotyka samego serca ludzkiego doświadczenia. Pokój – pace – jest słowem religijnym, a zarazem uniwersalnym. To słowo, które od początku historii ludzkości niosło w sobie pragnienie każdego człowieka, każdej cywilizacji. Pokój to nie tylko brak wojny, nie tylko milczenie broni. Pokój jest darem i zadaniem jednocześnie. Jest codziennym wysiłkiem, cichą walką, którą toczymy w naszych sercach. A jednak w świecie dzisiejszym wydaje się ideą odległą – czymś, o czym wszyscy mówią, a czego niemal nikt nie doświadcza naprawdę. To jak marzenie, które stale ucieka, choć biegnie się za nim całą duszą.\u003C/p>","cb663fdb-e0b8-4842-8488-98ee821ce14a",{"type":30,"value":37,"id":38},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Tym dla Księdza Arcybiskupa jest pokój? Marzeniem – po latach tego, czego był Ksiądz Arcybiskup świadkiem i czego doświadczył?\u003C/b>\u003C/p>","4fba73f3-41db-4cdb-adf1-a0a4ffbecbff",{"type":30,"value":40,"id":41},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Bez wiary, bez nadziei w Boga, który jest źródłem wszelkiego pokoju, człowiek nie potrafi tej idei dotknąć. Nie potrafi jej przyjąć, nie potrafi sprawić, by zamieszkała w środku. I to nieważne, wśród jakich okoliczności – nawet w chwilach wojen czy zniewolenia. Bo pokój nie jest w nas samych – on pochodzi spoza nas. Jest darem, który przychodzi, gdy człowiek otworzy serce na obecność Boga.\u003C/p>","44ffb31e-5ba5-4296-8755-450a3ceec918",{"type":30,"value":43,"id":44},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Bez wiary nie ma pokoju?\u003C/b>\u003C/p>","1fde5903-9dd1-46fd-a909-fcc39932c378",{"type":30,"value":46,"id":47},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Pokój to także powołanie. To wewnętrzne przesłanie, które każdy człowiek nosi w sobie: żyć w pokoju, przynosić pokój, budować pokój. Ale – i to jest najważniejsze – nikt nie może żyć w pokoju sam. I dlatego nie możemy mówić o pokoju jako czymś, co posiadamy. On jest dany. Bo pokój rodzi się ze spotkania, z miłości. Tylko bowiem wtedy, gdy żyjemy w relacji z drugim człowiekiem, możemy doświadczyć, czym naprawdę jest pokój.\u003C/p>","98ae526a-a006-4385-aed4-bcaa040f230c",{"type":30,"value":49,"id":50},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Człowiek samotny nie może doświadczyć pokoju?\u003C/b>\u003C/p>","4dcf96bb-660a-4cb9-b070-9cb0e8972550",{"type":30,"value":52,"id":53},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Człowiek samotny może znać ciszę, ale nie zazna pokoju. Cisza bez miłości staje się pustką. A pokój – prawdziwy pokój – jest owocem miłości, obecności, wspólnoty.\u003C/p>","b1938621-878d-4d37-8304-d435b5b4caab",{"type":30,"value":55,"id":56},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>W 2015 roku był Ksiądz Arcybiskup więziony przez ISIS.\u003C/b>\u003C/p>","59dea0e8-88f0-4293-9ae4-7188818ab5e3",{"type":30,"value":58,"id":59},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Tak, dlatego znam dobrze smak samotności. Ale i poza niewolą, w moim osobistym życiu, wiele razy zdarzało się, że musiałem być sam. I wiem, jak trudno wtedy utrzymać w sobie światło pokoju. Samotność otwiera w człowieku pola walki, których istnienia wcześniej się nie przeczuwało. To walka wewnętrzna: z lękiem, z pamięcią, z samym sobą. I wtedy człowiek zaczyna rozumieć, jak krucha jest jego dusza.\u003C/p>","715e6291-d0af-430f-ab0b-b0c491ad59c6",{"type":30,"value":61,"id":62},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Samotność jest dziś chyba jednym z podstawowych doświadczeń człowieka XXI wieku – bez względu na szerokość geograficzną.\u003C/b>\u003C/p>","023d3515-a17c-4429-800f-1d850911e4b0",{"type":30,"value":64,"id":65},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Myślę często o mężczyznach i kobietach w Syrii: o matkach, które zostały same, bo ich synowie uciekli, by przeżyć; o ojcach, którzy patrzą na puste domy swoich dzieci; o starszych ludziach, którzy mają dach nad głową, mają chleb, a mimo to nie mają pokoju. Bo pokój nie rodzi się z pełnej spiżarni, ale z obecności drugiego człowieka. Dlatego będę się upierać, że pokój nie jest faktem materialnym, lecz wyborem duchowym.\u003C/p>","0e0df286-c83d-4717-ae80-c9c7b46f8999",{"type":30,"value":67,"id":68},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Można nie wybrać pokoju świadomie, wybierając samotność, chcąc uciec od świata chaosu i zgiełku?\u003C/b>\u003C/p>","818b4711-dbc3-4e68-ab5e-4a13b44e3802",{"type":30,"value":70,"id":71},"\u003Cp data-block-key=\"81fe\">Odpowiem przewrotnie: a iluż z tych ludzi nie wybrało samotności – zostali w nią wepchnięci? Jaką więc mogą odnaleźć w niej harmonię? Sam spędziłem cztery miesiące i dwadzieścia dni w więzieniu – prawie całkowicie sam. I wiem, że gdyby nie trzydzieści lat życia monastycznego, przygotowania duchowego, modlitwy, nie byłbym w stanie tego udźwignąć. Nawet wtedy jednak nie znalazłem pełnego pokoju. Jedyną więc drogą, która pozwoliła mi przetrwać tamten czas, była modlitwa – przede wszystkim modlitwa różańcowa. To ona mnie uratowała. Nie dlatego, że zmieniła rzeczywistość wokół mnie, lecz dlatego, że uspokoiła burzę wewnątrz mnie.\u003C/p>","dc852d27-c3b9-4657-a9c5-1ff702cd3b9c",{"type":30,"value":73,"id":74},"\u003Cp data-block-key=\"2b9u4\">\u003Cb>Syria od wielu lat doświadcza wojny, migracji, cierpienia, biedy; trudno mówić o pokoju w takiej sytuacji. Jak dziś żyją chrześcijanie w Syrii? Jakie są ich największe nadzieje i największe lęki?\u003C/b>\u003C/p>","f412efd7-c5d3-4402-9bd8-f055a88ccad0",{"type":30,"value":76,"id":77},"\u003Cp data-block-key=\"2b9u4\">Chrześcijanie w Syrii żyją w cieniu lęku. Nie ma jasnej wizji przyszłości – ani politycznej, ani społecznej. Żyjemy w świecie, w którym niepewność stała się codziennością. Wielu z nas wciąż cierpi z powodu prześladowań, ale trzeba powiedzieć jasno: w Syrii cierpi cały naród, nie tylko chrześcijanie.\u003C/p>","605f8eb6-9e52-4b9c-afa5-425db60b5223",{"type":30,"value":79,"id":80},"\u003Cp data-block-key=\"2b9u4\">\u003Cb>Czyli nie tylko chrześcijanie są ofiarami tego, co dzieje się na Bliskim Wschodzie?\u003C/b>\u003C/p>","e1f1bfc4-1622-4a8b-860f-ad77f347e9e4",{"type":30,"value":82,"id":83},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Chrześcijanie może nawet trochę mniej, bo nasza obecność i historia budzą pewien szacunek, również u naszych oprawców. Przez wieki dawaliśmy świadectwo wiary, pokoju, współistnienia. I wielu muzułmanów naprawdę to rozumie. Wielu z nich, mimo różnic, wciąż nas szanuje, bo wie, że w cierpieniu wszyscy jesteśmy tacy sami.\u003C/p>","db480471-816d-4354-a7f8-a1c93536c11b",{"type":30,"value":85,"id":86},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Skąd więc w Syrii tyle zła?\u003C/b>\u003C/p>","735656bf-3581-4ba3-bd89-33bb1d548b6b",{"type":30,"value":88,"id":89},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Głęboko w sobie naród syryjski jest narodem dobrym – ludzie są dobrzy. Ale polityka zbudowana na zemście nie pozwala nam żyć w pokoju.\u003C/p>","7d9ef906-8cc5-486e-827c-5d1ede0ac574",{"type":30,"value":91,"id":92},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Sytuacja się nie poprawia?\u003C/b>\u003C/p>","178cf1d1-c748-49bb-ad31-a6b8b6f0d729",{"type":30,"value":94,"id":95},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Do Syrii powraca wielu ludzi, którzy przez lata byli uchodźcami. Wracają do domów, ale ich serca są zranione. Wracają z bólem, z gniewem, z poczuciem niesprawiedliwości. Trudno jest budować przyszłość, kiedy dusze są przepełnione przeszłością. To jest największy dramat Syrii: nie tyle ruiny domów i miast, ile ruiny w sercach ludzi.\u003C/p>","33716081-fb7a-4f34-924d-e7564cb13470",{"type":30,"value":97,"id":98},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Winna jest polityka?\u003C/b>\u003C/p>","cd677d4a-f183-43c3-b593-c0c2bdf2e1d0",{"type":30,"value":100,"id":101},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Taka polityka. Obecny system polityczny, oparty na przemocy i zemście, nie daje nadziei na prawdziwą stabilność. Rząd ponosi odpowiedzialność za wiele zła, zwłaszcza za to, co dzieje się w takich miejscach jak Hims. Tam codziennie dokonuje się przemoc, nawet jeśli świat już o tym nie mówi. Ludzie żyją w zamkniętym kręgu lęku i nienawiści, z którego nie widzą wyjścia. A przecież bez wyjścia z przemocy nie ma przyszłości.\u003C/p>","5028e1fb-0cab-4a90-80a0-abb658d26c12",{"type":103,"value":104,"id":108},"featured_quote",{"text":105,"author":106,"author_image":107},"\u003Cp data-block-key=\"k18oz\">Nasze doświadczenie, nauczyło mnie jak wielką moc ma solidarność, bardzo polska cecha. Bez wsparcia Kościoła w Europie, bez pomocy wspólnot i parafii wiele istnień nie przetrwałoby. Ta bliskość była jak most między cierpieniem a nadzieją. Dzięki tej pomocy chorzy mogli otrzymać leczenie, rodziny pożywienie i dach nad głową, dzieci zaś edukację. To nie są tylko gesty charytatywne, ale zbawcze. Bo każdy uczynek miłosierdzia przywraca światu odrobinę pokoju.\u003C/p>","Abp Jacques Mourad, Rzym, 2025",928,"cc5e9cb8-73ff-47bb-a306-e9cafc2758e6",{"type":30,"value":110,"id":111},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Co z tej perspektywy chciałby Ksiądz Arcybiskup przekazać Kościołowi w Europie i samej Europie, zwłaszcza młodym katolikom, którzy często nie znają doświadczenia prześladowania za wiarę, lecz mają przed sobą wiele innych pokus?\u003C/b>\u003C/p>","ee767e86-ca97-49bb-9d2b-f6ee5ca410d5",{"type":30,"value":113,"id":114},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Przede wszystkim chciałbym powiedzieć, że nasze doświadczenie – moje i Kościoła w Syrii – nauczyło mnie, jak wielką moc ma solidarność, bardzo polska cecha. Bez wsparcia Kościoła w Europie, bez pomocy wspólnot i parafii wiele istnień nie przetrwałoby. Ta bliskość była jak most między cierpieniem a nadzieją. Dzięki tej pomocy chorzy mogli otrzymać leczenie, rodziny pożywienie i dach nad głową, dzieci zaś edukację. To nie są tylko gesty charytatywne, ale zbawcze. Bo każdy uczynek miłosierdzia przywraca światu odrobinę pokoju.\u003C/p>","841a0e76-d0da-49f8-82b9-5778e8d7874d",{"type":30,"value":116,"id":117},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>I tak wracamy do tego, od czego rozpoczęliśmy – kwestii pokoju. Jak Kościół może ten pokój budować na ziemi?\u003C/b>\u003C/p>","d1027cc1-2417-44f5-93ec-249432b47f82",{"type":30,"value":119,"id":120},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Wspólnota, która obejmuje cierpiących, to prawdziwe oblicze Kościoła. Kościół nie jest strukturą, ale rodziną. A w rodzinie nie pyta się, skąd jesteś, tylko jak można pomóc. To jest świadectwo, które Europa musi na nowo odkryć – że Kościół żyje wtedy, gdy służy. I tylko tak może budować pokój na ziemi. Potrzebujemy odnowienia ducha solidarności, większej wrażliwości między narodami, większego współczucia, więcej odwagi w miłości. Bo tylko w ten sposób można zbudować prawdziwy pokój. On w końcu nie rodzi się z negocjacji czy z traktatów. Pokój rodzi się z ofiary i zaczyna się tam, gdzie człowiek decyduje się dać coś z siebie dla dobra innych: swój czas, swoje umiejętności, swoją modlitwę, swoje życie.\u003C/p>","3a97b2d4-fe8c-47f9-8d96-4dcbff56c08e",{"type":30,"value":122,"id":123},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">\u003Cb>Przewrotnie: żeby budować pokój, potrzeba poświęcenia życia?\u003C/b>\u003C/p>","8a8664f4-01a8-4b00-b5eb-f3b55978d44c",{"type":30,"value":125,"id":126},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Potrzebujemy ludzi gotowych jechać do Syrii, by leczyć, uczyć, pomagać, ofiarować swoje dary i talenty. Nie po to, by wspierać rząd czy politykę, ale po to, by wspierać drugiego człowieka. Nie mam wielkiej wiary w projekty polityczne tego świata. Mam natomiast wielką wiarę w ludzi – w dobro, które wciąż w nich mieszka, nawet jeśli świat próbuje je zagłuszyć.\u003C/p>","aa5509ac-86f2-4c4e-bbec-5c3074cfd6b6",{"type":30,"value":128,"id":129},"\u003Cp data-block-key=\"9vgjd\">Po prostu wierzę, że ludzie dobrej woli w Europie i gdziekolwiek indziej są w stanie pokonać logikę przemocy i nienawiści. Dlatego chciałbym powiedzieć wszystkim, którzy słuchają: jesteśmy za siebie odpowiedzialni. Granice narodów nie mogą nas dzielić, jeśli naprawdę wierzymy w Boga, który jest Ojcem wszystkich. Wszyscy jesteśmy braćmi i siostrami, dziećmi jednego Stwórcy. I jeśli o tym zapomnimy, zapomnimy także, czym jest pokój. A rozmowa o pokoju jest już pierwszym krokiem do jego odnalezienia.\u003C/p>","0ac1a33e-3594-4872-bca4-c489bc7d862f",{"en":131,"fr":132,"it":133},"peace-in-a-world-that-has-forgotten-itself","la-paix-dans-un-monde-qui-sest-oublie","la-pace-in-un-mondo-che-ha-dimenticato-se-stesso",[135,158,174],{"id":136,"slug":137,"title":138,"description":139,"category":140,"author":141,"tags":146,"coverImage":156,"publishedDate":157},"249","cierpienie-nie-jest-bezsensowne","Cierpienie nie jest bezsensowne","Bp Erik Varden o godności, nadziei i chrześcijańskim sensie cierpienia.",{"name":12,"slug":13},{"id":142,"slug":143,"name":144,"image":145},"15","erik-varden-osco","Bp Erik VARDEN OSCO","https://vaticanjp2.va/media/original_images/Bp_VARDEN.png",[147,149,151,154],{"name":148,"slug":148},"cierpienie",{"name":150,"slug":150},"godność",{"name":152,"slug":153},"godność człowieka","godność-człowieka",{"name":155,"slug":155},"nadzieja","https://vaticanjp2.va/media/original_images/the-good-samaritan-1885.jpeg","2026-10-13T13:22:00+00:00",{"id":159,"slug":160,"title":161,"description":162,"category":163,"author":164,"tags":169,"coverImage":172,"publishedDate":173},"218","premio-to-nowa-energia-dla-naszej-organizacji","Premio to nowa energia dla naszej organizacji","Jak nauczanie Jana Pawła II przekłada się na realne działania i przemienia życie w Ugandzie?",{"name":12,"slug":13},{"id":165,"slug":166,"name":167,"image":168},"7","ks-leonard-olobo","Ks. Leonard OLOBO","https://vaticanjp2.va/media/original_images/leonard-olobo.png",[170,171],{"name":23,"slug":23},{"name":25,"slug":25},"https://vaticanjp2.va/media/original_images/pexels-elvis-mkera-2581740-4733006.jpg","2024-12-01T08:20:00+00:00",{"id":175,"slug":176,"title":177,"description":178,"category":179,"author":182,"tags":187,"coverImage":195,"publishedDate":196},"255","czlowiek-jest-droga-kosciola","Człowiek jest drogą Kościoła","W Chrystusie człowiek odkrywa swoją godność, wolność i powołanie.",{"name":180,"slug":181},"Artykuł","article",{"id":183,"slug":184,"name":185,"image":186},"16","pawel-ptasznik","Ks. Paweł PTASZNIK","https://vaticanjp2.va/media/original_images/pawel-ptasznik.png",[188,191,192],{"name":189,"slug":190},"Redemptor hominis","redemptor-hominis_1",{"name":152,"slug":153},{"name":193,"slug":194},"misja Kościoła","misja-kościoła","https://vaticanjp2.va/media/original_images/Czlowiek_jest_droga_Kosciola2.jpeg","2026-10-22T10:00:00+00:00",["Map",107,18]]