Pozostaje faktem, że jeśli odnotowano nadzwyczajne postępy zarówno w dialogu ekumenicznym, jak i międzyreligijnym, stało się to przede wszystkim, jeśli nie wyłącznie, dzięki zaangażowaniu Wojtyły. To był Papież słów i gestów podejmowanych „po raz pierwszy”. Papież, który jako pierwszy w historii wszedł do synagogi lub meczetu. Papież, który 27 października 1986 roku w Asyżu zebrał po raz pierwszy na modlitwie przedstawicieli wszystkich Kościołów i religii. Również przy tej okazji niejedna osobowość katolicka szemrała. W milczeniu, ale szemrała… To z powodu nowości.
Niektórzy – często się to zdarza – mają opory, by natychmiast akceptować nowość, to, czego nie było wcześniej.
Chciałbym jednak podkreślić wielką rolę, jaką odgrywały podróże Ojca Świętego w przybliżeniu się do osób, do serc, do osobistości religijnych, a więc w promowaniu i ożywianiu ruchu ekumenicznego. Mam na myśli podróże do tylu krajów, które na początku wydawały się nawet nieprzyjazne, mało gościnne, a potem się otwierały na tego człowieka, który przedstawiał się z pokorą, prosząc o przebaczenie oraz ofiarując przyjaźń i pojednanie. Szczególnie myślę o wizytach w regionach luteranizmu, a także w krajach prawosławnych, w Rumunii, w Grecji.
Nie doszło natomiast do spotkania z moskiewskim patriarchą prawosławnym. Szkoda, naprawdę szkoda. Ojciec Święty bardzo tego pragnął. Ale za tym kryło się coś innego. To znaczy, nie chodziło o prozelityzm, o który niesłusznie oskarżono Rzym, ale o obawę o wpływy Kościoła katolickiego na terytoriach uważanych przez prawosławnych za „ziemię kanoniczną”.
Jednak Ojciec Święty nigdy się nie zniechęcił. Mówił, że ekumenizm jest wolą Chrystusa, Soboru. I to był jego program, „niezależnie – jak często powtarzał – od trudności, a czasem od obelg i nieporozumień”. Dowodem na to jest fakt, że w encyklice Ut unum sint zwrócił się do innych Kościołów chrześcijańskich, deklarując swoją gotowość znalezienia nowej formy sprawowania prymatu, zamiast w dalszym ciągu być elementem podziału.
Za zgodą Ks. Kard. Stanisława Dziwisza – „U boku Świętego”
Wydawnictwo Św. Stanisława BM. Kraków 2013





